Archetypy i topika mitologiczna - klp.pl
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Z mitów wywodzą się liczne obrazy i motywy literackie a także wzory ludzkich postępowań.

Archetypy to pradawne i niezmienne wyobrażenia, które tkwią w świadomości zbiorowej każdej społeczności. Są to głęboko utajone pojęcia, pierwotne wyobrażenia, właściwe wszystkim ludziom, Dzięki nim pewne wydarzenia czy odczucia są wspólne całej ludzkości. Zaliczyć do nich możemy:

  • czułość matki, którą okazuj e Demeter, cierpiąca po stracie swej córki Kory porwanej przez Hadesa.

  • zbuntowany wobec bogów społecznik, którego odnajdujemy w Prometeuszu. Naraził się on bogom dając ludziom wszystko to, co było im potrzebne do życia, nawet ogień, za którego wykradnięcie z Olimpu musiał cierpieć

  • marzyciel - czyli Ikar, który wbrew nakazowi ojcowskiemu poszybował na nietrwałych skrzydłach do słońca, co spowodowało jego upadek

  • cierpienie - najbardziej obrazowo pokazane w mitologii jest cierpienie Prometeusza, przykutego do skał Kaukazu, jego męki zwielokrotnione były przez to, że codziennie przylatujący orzeł wydziobywał mu wciąż odrastającą wątrobę


  • Topos - to powtarzający się obraz czy motyw, miejsce wspólne, w l.mn. - topiki, czyli stałe, powtarzające się w literaturze obrazy i motywy.

    Przykłady toposu:

  • Topos genezyjski - kształtujący się podobnie w mitach sumeryjskich, babilońskich czy greckich: mity najpierw przedstawiaj ą rodzenie się bogów, potem opowiadając stworzeniu przez nich świata, a w końcu ludzi

  • motyw Amora przeszywającego serce strzałą symbolizujący rodzenie się miłości

  • mit arkadyjski, czyli wyobrażenie idealnego, niczym niezmąconego świata

  • W późniejszej kulturze możemy odnaleźć wiele odwołań, archetypów i toposów zaczerpniętych z mitologii.

    Oznacz znajomych, którym może się przydać




      Dowiedz się więcej
    1  Analiza i interpretacja Hymnu o miłości
    2  Tyrteusz
    3  Przypowieść o miłosiernym Samarytaninie



    Komentarze
    artykuł / utwór: Archetypy i topika mitologiczna







      Tagi: